mehmet.com

Kardiyak aritmiler ve elektrofizyoloji laboratuarının bu hastalıkların teşhisi ile tedavisindeki rolü hakkında hastalar ve hekimler için ilgili yararlı bilgiler içeren sitenin adresi http://www.turkaritmi.com/.

Sonuçları önümüzdeki günlerde Clinical Journal of the American Society of Nephrology dergisinde yayınlanacak bir makale, miyokard enfarktüsü (MI) geçiren böbrek yetmezliği hastalarının erken dönemde hemodiyalize devam etmesinin mortaliteyi artırmayabileceğini gösteriyor.

Günümüzde hemodiyaliz sırasında gerçekleşen büyük ve hızlı sıvı-elektrolit dalgalanmalarının ani-ölüm ve aritmi riskini yükselttiği düşümülüyor. Bu yüzden MI sonrası hastaların hemodiyalize dönüşünü bir süre geciktirmek yaygınlaşmış bir pratik.

Küçük ölçekli (131 vaka) retrospektif çalışmada miyokard enfarktüsünü izleyen 24 saat içinde, 24-48 saat aralığında, ve 48 saatten sonra hemodiyalize dönen olgular arasında mortalite riski açısından anlamlı fark bulunmamış (%11, %18 ve %13%, P=NS).

Benzer şekilde grupların hipotansiyon ve aritmi riskleri (%26, %36, ve %20, P=NS) ile kombine morbidite ve mortalite oranları da (%24, %42 ve %30, P=NS) farklılık göstermemiş.

Yapılan analizlerde mobidite üzerinde en fazla etkiye sahip faktörlerin olarak hastaların APACHE skorları (P=0.002) ve daha önce geçirilmiş miyokard enfarktüsü mevcudiyeti olarak belirlenmiş (P=0.009). Hemodiyaliz öncesi potasyum seviyeleri ve hemodiyaliz sırasında potasyum seviyesinde büyük değişiklikler olması da morbiditeye artıran eden diğer faktörler olarak belirlenmiş (sırasıyla P=0.028 ve P=0.021).

Sonuçlarda benim dikkatimi çeken bir nokta 24-48 saat aralığında gözlenen ancak istatistiksel olarak anlamlı bulunmayan nisbi risk artışı. 24-48 saat miyokard enfarktüsü sonrası ritm bozukluklarının en sık ortaya çıktığı zaman aralığı.

Kaynak

George Coritsidis et al., “Does Timing of Dialysis in Patients with ESRD and Acute Myocardial Infarcts Affect Morbidity or Mortality?,” Clin J Am Soc Nephrol (July 9, 2009): CJN.04470908.

Geçtiğimiz Şubat dronedarone isimli deneysel bir antiaritmik molekülün yaşlı atriyal fibrilasyon hastalarında kardiyovasküler nedenlerle hastaneye yatma ve ölüm riskini azalttığını gösteren ATHENA çalışmasından kısaca bahsetmiştim.¹

FDA dün bu ilacın atriyal fibrilasyon ve atriyal flutter tedavisinde kullanımını onayladı. Multaq® markası ile pazarlanacak olan ilacın üretisici Sanofi-aventis bugün FDA onaylanına ilişkin bir basın açıklaması yayınladı.^{2, 3}

Dronedarone, atriyal fibrilasyon ve atriyal flutterı olan hastaların kardiyovasküler nedenlerle hasteneye yatma oranlarını azalttığı gösterilebilen ve bu endikasyonla FDA onayı alan ilk ilaç olma özelliğini taşıyor.

2005 yılındaki ilk başvuru, ANDROMEDA (Antiarrhythmic Trial with Dronedarone in Moderate to Severe CHF Evaluating Morbidity Decrease) çalışmasında dronedarone kolunda kalp yetmezliği dekompansasyonu oranının plasebo kolundakindan fazla olması nedeniyle geri çevrilmişti.

12 Şubat 2009 tarihli New England Journal of Medicine’da yayınlanan ATHENA çalışmasında standard atriyal fibrilasyon ve atriyal flutter tedavisine dronedarone eklemenin kardiyovasküler nedenlerle hastaneye yatma ve ölüm sonlanımını %25 azalttığı gösterilmesi üzerine Sanofi-aventis Mart ayında FDA’e yeniden ineceleme talebinde bulundu.

ANDROMEDA çalışmasının sonuçları doğrultusunda dronedarone class IV ve yakın geçmişte dekompansasyon geçirmiş class II-III kalp yetmezliği kontraendikasyonu ile pazarlanacak.

400 mg’lık dronedarone tabletlerinin günlük mutad dozu kahvaltı ve akşam yemekleri ile alınan iki tablet olarak belirtiliyor. İlacın sık görülen yan etkileri arasında diyare, bulantı, kusma, karın ağrısı, halsizlik ve deri döküntüleri yer alıyor.

Kaynakça

1. Hohnloser SH, et al. Effect of Dronedarone on Cardiovascular Events in Atrial Fibrillation. N Engl J Med. 2009 Feb 12;360(7):668-678.
2. Sanofi-aventis press release, FDA Approves Multaq® for Patients with Atrial Fibrillation or Atrial Flutter (pdf), July 2, 2009.
3. “FDA Approves Multaq to Treat Heart Rhythm Disorder,” WebContent, link.

New England Journal of Medicine’da bu hafta yayınlanan bir araştırma, tipik ve atipik antipsikotik ilaçların ani ölüm riskini dozla orantılı biçimde artırdığını gösterdi.

Araştırmada halen antipsikotik kullananlarda risk artışı gözlenirken, geçmişte ilaç kullananlarda benzer bir risk artışı saptanmamış.

Dergide antipsikotiklerin yararına ilişkin fazla kanıt bulunmayan çocukluk çağı ve ileri demansta kullanımlarının ivedilikle azaltılması gerektiğini vurgulanıyor.

Kaynakça

Ray WA, et al. Atypical Antipsychotic Drugs and the Risk of Sudden Cardiac Death. N Engl J Med. 2009 Jan 15;360(3):225-235. doi:10.1056/NEJMoa0806994

Omega-3 yağ asidleri DHA ve EPA bakımından zengin içeriğe sahip balık yağının kalp hastalıklarını önleyici ve tedavi edici özellikleriyle gündeme gelmesi 1970′li yıllara rastlar.

Sonuçları 1976 yılında yayınlanan 11.324 katılımcılı GISSI-Prevenzione çalışmasının, omega-3 takviyesi ile tüm- ve kardiyovasküler-nedenlerden ölüm riskinin azaldığını (3.5 sene takip sonunda) göstermesi de konuya ilgiyi iyice artmıştır.

Araştırmalar, ölüm riskindeki bu düşüşün nedeninin ani-ölüm sayısındaki azalmaya paralel olabileceğine ilişkin ipuçları içerdiğinden meraklı zihinler doğal olarak DHA ve EPA’nın antiaritmik nitelikleri olup olmadığı sorusu gündeme getirmiş.

O günden günümüze konuyla ilgili birkaç araştırma yapıldıysa da yöntemsel sorunlar nedeniyle bu soruya kesin bir cevap alınamamış.

Kanada’lı araştırmacılar balık yağının besin takviyesi olarak kullanıldığı 12 büyük randomize-kontrollü çalışmayı bir meta-analiz çatısı altında toplayarak bu sorunun yanıtını aramışlar.

Sonuçları 23 Aralık 2008 tarihli BMJ’da yayınlanan meta-analize toplam 32.779 hasta dahil edilmiş.

Balık yağının mortalite üzerine etkilerini sorgulayan çalışmada araştırmacılar ikincil bir hedef olarak da optimal DHA/EPA formülasyonunu tespit etmek istemişler.

Çalışma, balık yağı takviyesinin kardiyovasküler-nedenlerden ölüm riskini anlamlı derecede azalttığını fakat aritmi ve tüm-nedenlerden ölüm sıklığını etkilemediğini göstermiş.

Optimal DHA/EPA formülasyonunun belirlenmesi girişimi ise veri yetersizliğinden gerçekleştirilememiş.

Bu sonuç sağlık tüketicisi için ne anlama geliyor?

Omega-3 yağ asidleri DHA ve EPA içeriği zengin balık yağı kalbinizi koruyabilir ve kalp-damar hastalıklarına bağlı ölüm riskini azaltabilir. Diğer yandan balık yağı kalp ritm bozukluğu veya diğer nedenlerden ölüm riskini azaltmıyormuşa benziyor. Yukarıdaki çalışma hangi balık yağı formülü daha faydalıdır sorusuna da yanıt aramış ama yeterli bilgi olmadığından bu soru cevapsız kalmış.

Bu çalışmadan beni haberdar eden sayın meslektaşım Dr. Savaş Çelebi’ye teşekkürlerimi sunarım.

Kaynakça

Leon H, Shibata MC, Sivakumaran S, Dorgan M, Chatterley T, Tsuyuki RT. Effect of fish oil on arrhythmias and mortality: systematic review. BMJ. 2008 Dec 23;337(dec23_2):a2931. doi:10.1136/bmj.a2931 | pdf